در روزگار کنونی، در میان برخی از جوانان سیستان، نوعی رقابت بی‌ثمر و سطحی بر سر تعداد اعضای فامیل‌ها درگرفته است. جدلی که بیش از آن‌که ریشه در شناخت هویت یا فرهنگ داشته باشد از عطش دیده‌شدن در فضای مجازی سرچشمه می‌گیرد. متاسفانه مدتی ست کلیپ‌هایی ساخته می‌شود که در آن چند نام خانوادگی مطرح می‌گردد و در پایان با پرسشی هدفمند از مخاطب خواسته می‌شود تا نام فامیل جاافتاده را در کامنت‌ها بنویسد. این ترفند ساده، موجی از واکنش‌ها و تعصب‌های بی‌پایه را به‌دنبال دارد و در نهایت کامنت‌هایی سرشار از بگومگو، توهین و درگیری لفظی را رقم می‌زند.

در کنار این پدیده، گروهی نیز به‌گونه‌ای افراطی به بازگویی روایت‌هایی تاریخی می‌پردازند که در بسیاری موارد فاقد مستندات روشن‌اند. روایت‌هایی که بیشتر به‌منظور بزرگ‌نمایی یک فامیل خاص ساخته شده‌اند تا انتقال حقیقت تاریخی. این در حالی‌ست که نیاکان ما، مردمانی پرتلاش و بی‌ادعا بودند که با سخت‌کوشی، عزت، و صداقت، میراثی ارزشمند از خود بر جای گذاشتند. آنان بدون نیاز به خودنمایی یا جلب توجه در دل همگان جا داشتند و احترام‌شان نه با صدا که با عمل ماندگار شد.

افسوس که حال برخی تلاش دارند این هویت ریشه‌دار را با بازی‌های بی‌مایه مجازی بی‌ارزش کنند.
گذشته از آن، اندک افرادی که پس از مهاجرت به شهرهای دیگر با احساس ضعف، طردشدگی و خلا هویتی روبرو شده‌اند می کوشند تا برای پر کردن این خلاها، خود را در جمع‌های تازه پررنگ نشان دهند. پس با به‌ بازی گرفتن حساسیت‌های ما در سیستان، تلاش می‌کنند توجه و اعتباری مصنوعی برای خود در محیط جدیدشان دست‌وپا کنند.

از دیدگاه روان‌شناسی، چنین رفتارهایی غالباً ریشه در احساس تنهایی، کمبود اعتماد به نفس، نیاز به تأیید اجتماعی، و تلاش برای معنا بخشیدن به هویت خود در محیطی بیگانه دارد. وقتی فرد در شهری جدید احساس تعلق نمی‌کند ممکن است با خلق هویت‌های بزرگ‌نمایی‌شده یا تحریک احساسات جمعی از مردم زادگاهش برای خود جایگاهی کاذب بسازد. اما این مسیر نه‌تنها به رشد شخصی آن فرد نمی‌انجامد بلکه انسجام اجتماعی سیستان و مردم ریشه‌دارش را نیز خدشه‌دار می‌کند.

فراموش نکنیم که مردمان سیستان، سال‌ها با صمیمیت، مهربانی و رفاقت در کنار هم زیسته‌اند. آنچه آنان را در کنار هم نگه داشته نه شباهت‌های فامیلی، که مهر، همدلی و احترام متقابل بوده است. ما همه، فارغ از نام خانوادگی، همشهری هستیم، هم‌وطنیم و برادرانه در یک خاک ریشه داریم.

پس جوانان عزیز بیایید به‌جای این رقابت‌های بی‌حاصل و جنجال‌های گذرا، بکوشیم با علم، اخلاق، تلاش و خدمت، هم نام نیک اجدادمان را زنده نگاه داریم و هم نام دیارمان سیستان را در جایگاه شایسته‌اش بنشانیم.
باشد که از هیاهوی مجازی فاصله بگیریم و به پرسش جدی‌تری بیندیشیم: ما امروز کجای تاریخ ایستاده‌ایم؟ و چه اثر ماندگاری برای آیندگان بر جای گذاشته‌ایم؟