در سیستان و بلوچستان با وجود اقلیم خشک و میانگین بارش کمتر از ۱۰۰ میلی‌متر، سالانه نزدیک به پنج میلیون تن انواع محصولات کشاورزی، دامی و شیلاتی تولید می‌شود؛ حضور گسترده بهره‌برداران و تنوع تولیدات، این استان را به یکی از مناطق دارای مزیت نسبی در توسعه پایدار کشاورزی کشور تبدیل کرده است.

سیستان و بلوچستان استانی است که اقلیم بیابانی و نیمه‌بیابانی و بادهای بیش از ۱۲۰ روزه‌، چهره‌ خشک و سخت‌کوشی بر پیکره‌ طبیعتش حک کرده اما با همین اقلیم یکی از شگفت‌انگیزترین ظرفیت‌های کشاورزی کشور را در دل خود گنجانده است.

این سرزمین با آنکه آسمانش کم‌بارش است سالانه بیش از چهار میلیون و ۹۰۰ هزار تُن انواع محصولات زراعی، باغی، دامی و شیلاتی تولید می‌کند؛ عددی که نه‌تنها تحسین‌برانگیز بلکه نشانگر ایستادگی، ابتکار و هوش بهره‌برداران سخت‌کوش این خطه در مقابل طبیعت است.
در دل این استان پهناور حدود ۱۷۰ هزار بهره‌بردار فعال در بخش‌های کشاورزی، دامداری و صیادی با وجود شرایط دشوار توانسته‌اند، بستری پویا و زنده از تولید و معیشت را حفظ و تقویت کنند.

از مجموع کل تولیدات کشاورزی استان بیش از سه میلیون تن به محصولات زراعی اختصاص دارد؛ محصولاتی که در خاک داغ و کم‌آب اما با مدیریتی هوشمندانه و بهره‌گیری از ظرفیت‌های محدود آبی تولید می‌شوند.

توسعه پایدار کشاورزی در اقلیم خشک؛ الگوی تاب‌آوری در سیستان و بلوچستان
تنوع محصولات زراعی مانند نباتات علوفه‌ای، غلات و به‌ویژه تولیدات خارج از فصل نشان می‌دهد که سیستان و بلوچستان تنها با تکیه بر شرایط خاص اقلیمی توانسته است پنجره‌ای به بازار داخلی و حتی صادراتی بگشاید.
تولیدات خارج از فصل در روزهایی که سایر مناطق کشور قادر به برداشت نیستند می‌توانند نه‌تنها پاسخگوی نیاز داخل بلکه عاملی مهم در ارزآوری برای کشور باشند.
در بخش باغبانی این استان نیز بیش از ۹۰۰ هزار تُن انواع میوه‌های خاص و گرمسیری در این اقلیم خشک تولید می‌شود؛ گویی در میان گرمای بی‌پایان، حیات سرسبز باغ‌هایی نهفته است که خرما، موز، انبه، پاپایا، لیمو ترش، گواوا، چیکو، پرتقال، انگور، انجیر و پسته را به ثمر می‌نشانند.
میوه‌هایی که بسیاری از آن‌ها مختص این اقلیم‌اند و در کمتر جای ایران یافت می‌شوند، باغبانی در سیستان و بلوچستان فقط تولید محصول نیست بلکه داستانی از همزیستی هوشمند انسان با طبیعت سخت و خشن است.
کشاورزان این دیار آموخته‌اند که چگونه با بهره‌گیری از اقلیم خاص محصولات منحصر به‌فردی را تولید کنند که نه‌تنها در بازارهای داخلی جایگاه ممتازی دارند بلکه از نگاه بازارهای جهانی نیز جذاب و قابل توسعه‌اند.
این مزیت اگر با توسعه زیرساخت‌های صادراتی، فرآوری و بسته‌بندی همراه شود می‌تواند نقطه‌عطفی برای جهش اقتصادی استان و گسترش نقش آن در تجارت کشاورزی ایران باشد.